Tegoroczna edycja to 10. rocznica programu „7 najbardziej zagrożonych”. Europa Nostra oraz Instytut Europejskiego Banku Inwestycyjnego ogłosili listę 11 najbardziej zagrożonych miejsc dziedzictwa w Europie:
- Dworzec kolejowy Kortrijk, Kortrijk, BELGIA
- Królewskie Muzeum Mariemontu, Morlanwelz, BELGIA
- Cmentarz Pamięci Partyzantów, Mostar, BOŚNIA I HERCEGOWINA
- Twierdza Tchakvinji, Zugdidi, GRUZJA
- Schwesternhäuser, dawna osada morawska w Kleinwelce, NIEMCY
- Rezydencja („Konaki”) w Gidas, Aleksandria, GRECJA
- Muzeum Hermana Ottó, Miszkolc, WĘGRY
- Memento Park, Budapeszt, WĘGRY
- Krajobraz kulturowy Paštrovskej Gory, CZARNOGÓRA
- Krajobraz kulturowy Sveti Stefan, Paštrovići, CZARNOGÓRA
- Młyny wodne Bistricy, Petrovac na Mlavi, SERBIA
Wyboru dokonano na podstawie wyjątkowego znaczenia dziedzictwa i wartości kulturowej każdego z obiektów, a także ze względu na poważne zagrożenie, przed jakim stoją one dzisiaj. Za kluczową wartość dodaną uznano poziom zaangażowania społeczności lokalnych oraz zaangażowanie interesariuszy publicznych i prywatnych w ratowanie tych miejsc. Kolejnym kryterium wyboru był potencjał do działania jako katalizator zrównoważonego rozwoju oraz jako narzędzie promowania pokoju i dialogu w swoich miejscowościach i szerszych regionach.
11 zagrożonych miejsc dziedzictwa zostało wybranych przez międzynarodowy panel doradczy składający się z ekspertów w dziedzinie historii, archeologii, architektury, konserwacji, analizy projektów i finansów. Nominacje do programu zgłosili: organizacje członkowskie i stowarzyszone oraz indywidualni członkowie Europa Nostra i European Heritage Alliance. Ostateczna lista 7 najbardziej zagrożonych obiektów dziedzictwa kulturowego w Europie na rok 2023 zostanie ogłoszona w kwietniu.
Program prowadzony jest przez Europa Nostra we współpracy z Instytutem Europejskiego Banku Inwestycyjnego, otrzymuje również wsparcie programu Kreatywna Europa Unii Europejskiej. Uruchomiony w 2013 r., stanowi część kampanii społeczeństwa obywatelskiego na rzecz ratowania zagrożonego dziedzictwa Europy. Zadania programu to m.in. podnoszenie świadomości, przygotowywanie niezależnych ocen i rekomendowanie działań. Dotacja w wysokości 10 000 EUR przeznaczona na każde miejsce znajdujące się na liście wspiera realizację uzgodnionego działania, przyczyniającego się do ratowania zagrożonego miejsca. W większości przypadków umieszczenie zagrożonego miejsca w wykazie służy do mobilizacji niezbędnego wsparcia publicznego lub prywatnego, w tym finansowania.
Więcej informacji: Europe’s 7 Most Endangered
Europa Nostra: Organisation – Europa Nostra